Literati

Lèt pou tonton m’

Tonton,

M pa twò ka eksprime m tan sila yo. Ou konn lanmou m pou tèm. Kè m makonnen ladann.M ap ekri w lèt sa atè nan lari a. Padon si l santi fatra, padon si l santi mòso boutèy kleren. M pa p ekril ak lank men ak lafimen, lafimen kawoutchou. M pa konn si m byen m pa konn si m mal. Semèn sila  yo anpil souvni travèse m.Tonton m sonje lè w te konn mennen m peche lontan nan rivyè. Lè n te konn boukannen pwason yo bò dlo an. M te toujou di m’ap montre pitit mwen sa. Rivyè yo seche wi tonton. Pwason yo bouyi men yo fè poud ak tout tè sèch la. Pa gen zwazo ankò non tonton. Ou sonje jan ou te renmen Wanganègès? Ou sonje jan mwen te renmen Madan Sara? Mwen pa wè yo ankò non,yo disparèt. Sa pouse m reflechi anpil e m vin panse ke  pi gwo problèm peyi an se yon pwoblèm moral ak yon pwoblèm angajman tou.Mwen te toujou di si ou bay on moun on gode dlo sal ak on gode dlo pwòp lap toujou chwazi sila ki gen dlo pwòp lan. Nan yon lòt kote si yo bay on moun on bèl gode ki kouvri ak lò e ki pa tansparan men ki gen dlo sal. Ak yon lòt gode senp ki gen dlo pwòp moun lan ap toujou pran gode lò an. Kidonk m panse se fason moun debyen yo fè byen ki pa bon. Poutan moun k’ap fè mal la fè l trè byen.Nou menm jèn nan peyi an tout mouvman nou chwazi mennen lè l pral abouti nou toujou ap rale bouda nou lè pou n pran on desizyon sou kisa k ap fèt aprè. Poutan angajman politik lan se li ki presede tout chanjman  nou ta renmen ki fèt. Depi sou “Cinq glorieuses” rive nan “Petrochallenge” lan ou pa santi gen on projè sou kisa k’ap fèt apre, sou kilès k’ap antre nan sistèm lan pou chanje sa. Gen yon rapè mwen renmen anpil ki te di paka gen revolisyon san pa gon refleksyon ki pwofon. Kidonk si mouvman sa yo pa kreye moun k’ap ka monte sou pouvwa a ak ideyoloji mouvman an se ap toujou lave men siye atè.Tonton, mwen gen lafwa mwen kwè l mwen santi ap gon chanjman. M santi m’ap ka ofri pitit mwen on pati nan Ayiti k’ap miyò a. M panse si tout moun avan yo te konnen yo dwe pitit yo on Ayiti miyò, nou pa t’ap nan eta nou ye jounen jodi a. Tan an bosal tonton, peyi a pat janm nan nivo sa, anpil moun ap pèdi travay yo, anpil travay ap pèdi travay yo. Manman m ak papa m pa vle montre m bagay yo rèd pou nou lakay la men m ka santi l. Nou nan batay tonton e n’ap jwenn laviktwa.Nou te fèt pou sa. Ankenn mòso wòch ankenn move panse, anyen ni pèson pa ka kraze sa.Batay la komanse tonton. M ladann.Avèk anpil afeksyon!

Neve w